Produkcja drewnianych ram – trendy i ekologiczne podejście

Dlaczego lite drewno to najlepszy materiał na ramę do obrazu

Większość ram dostępnych w sieciówkach tylko udaje drewno: to profile z MDF lub spienionego tworzywa oklejone folią z nadrukiem słojów. Takiej ramy nie da się przeszlifować, naprawić ani wykończyć na nowo, a narożniki często obijają się już przy pierwszej przeprowadzce. Każda rama w mojej pracowni powstaje inaczej, z litych desek, bo tylko lite drewno daje oprawie prawdziwą wytrzymałość konstrukcyjną, czyste połączenia stolarskie i powierzchnię, która z wiekiem zyskuje, a nie traci.

Lite drewno ma też znaczenie dla wykończenia. Tradycyjny grunt kredowy, prawdziwe złoto płatkowe i naturalne farby potrzebują stabilnego podłoża, z którym mogą się trwale związać. Złocenie położone na gruncie kredowym na litym drewnie potrafi przetrwać pokolenia i daje się odnowić; to samo wykończenie na oklejonym MDF nie ma takiej szansy. Dlatego wszystkie moje ramy do obrazów na wymiar wykonuję z drewna, niezależnie od stylu, rozmiaru i budżetu.

Jak powstaje drewniana rama w mojej pracowni

Pracuję sam i każda rama przechodzi przez te same etapy. Najpierw wybieram i sezonuję drewno: sprawdzam prostość słojów, wilgotność i odkładam deski, aby ustabilizowały się przed obróbką. Pominięcie tego etapu to najczęstszy powód, dla którego tanie ramy paczą się na ścianie po roku.

Potem frezuję profil. Cały kształt listwy, każdy kimation, wałek i płaszczyznę, wykonuję maszynowo z litej deski, a felc, w którym osiądzie obraz, frezuję na dokładnie taką głębokość, jakiej wymaga dzieło. Dopiero gotowy profil docinam piłą: przycinam listwy na długość i docinam uciosy pod kątem 45 stopni, a następnie łączę i klejąc usztywniam narożniki, aby rama była sztywna i idealnie prostokątna.

Dalszy ciąg zależy od wykończenia. Pod malowanie i złocenie nakładam tradycyjny grunt kredowy, warstwa po warstwie, i szlifuję go do idealnej gładkości. Złocenia wykonuję ręcznie prawdziwym złotem płatkowym; tam, gdzie zamówienie wymaga najgłębszego, polerowanego blasku, stosuję złocenie na wodzie, tę samą historyczną technikę, którą znajdziesz w ramach muzealnych. Więcej o samej technice piszę na stronie pozłotnictwo. Ramy w naturalnym wykończeniu zabezpieczam olejem, woskiem lub szelakiem, tak aby rysunek słojów pozostał widoczny.

Jaki gatunek drewna na ramę: sosna, lipa, dąb i jesion

Nie ma jednego najlepszego drewna na ramę; jest drewno właściwe dla danego wykończenia i formatu. W mojej pracowni większość pracy wykonują cztery gatunki.

Sosna to mój standard pod grunt, farbę i złocenie: stabilna wymiarowo, lekka nawet przy dużych formatach i doskonale przyjmująca grunty kredowe. Lipa to klasyczne drewno snycerskie; kiedy rama ma zdobienia rzeźbione ręcznie, żaden inny gatunek nie trzyma tak ostrego detalu. Dąb i jesion wchodzą do gry wtedy, gdy dekoracją ma być sam rysunek słojów: to twarde, ciężkie gatunki, które pięknie wyglądają pod olejem lub woskiem, choć ich otwarte słoje są gorszą bazą pod precyzyjne złocenie. Przy ciężkim obrazie olejnym w szerokim profilu znaczenie ma też masa: duża rama jesionowa wymaga mocniejszych zawieszeń niż ten sam profil w sośnie.

Ekologiczne podejście do produkcji ram w praktyce

Ekologia w ramiarstwie bywa sprowadzana do logo certyfikatu. Drewno z certyfikowanych, odpowiedzialnych źródeł to punkt wyjścia i kupuję tarcicę tylko od sprawdzonych dostawców, ale w praktyce o ekologicznej ramie decydują jeszcze trzy rzeczy.

Po pierwsze trwałość. Najbardziej ekologiczna rama to ta, której nigdy nie wyrzucisz. Ramę z litego drewna można po latach skleić na nowo, zagruntować, przemalować albo ponownie pozłocić; to przedmiot do naprawy, a nie do wymiany. Po drugie naturalne wykończenia. Stosuję materiały starsze niż przemysł tworzyw sztucznych: grunt kredowy, szelak, woski roślinne, kazeinę i pigmenty mineralne oraz prawdziwe złoto płatkowe, które nie wymaga lakieru i niczego nie emituje. Po trzecie zero kompromisów w ochronie dzieła: tektury, taśmy i przekładki mające kontakt z pracą są bezkwasowe, w tym samym standardzie, który opisuję na stronie oprawa archiwalna i muzealna. Dbałość o środowisko nigdy nie może odbywać się kosztem bezpieczeństwa sztuki.

Ręczna produkcja w tym standardzie kosztuje więcej niż oklejona listwa z marketu i uważam, że klient ma prawo dokładnie wiedzieć, za co płaci. Szczegółowo rozkładam to na czynniki pierwsze w artykule ile kosztuje profesjonalna oprawa obrazów.

Trendy w drewnianych ramach do obrazów

Do jednoosobowej pracowni trendy docierają przez zamówienia i od kilku lat wyraźnie widzę kilka kierunków.

Najsilniejszy to surowe, naturalne drewno. Jasna tarcica zabezpieczona jedynie woskiem lub olejem pasuje do wnętrz skandynawskich i japandi, a całą dekoracją są tu uciosy i rysunek słojów. Ramy malowane pozostają najbardziej uniwersalne: głęboko matowe czarne ramy do obrazów porządkują grafikę i fotografię, a białe ramy do obrazów zachowują lekkość akwarel i jasnych wnętrz.

Na drugim biegunie wraca złocone drewno. Klienci, którzy dekadę temu wybraliby surowy dąb, dziś zamawiają złote ramy do obrazów zarówno do malarstwa klasycznego, jak i współczesnego, a najczęściej powtarzającym się wariantem w mojej pracowni jest rama dwubarwna, czyli malowany profil z ręcznie złoconymi paskami, którego przykłady znajdziesz wśród ram malowanych i częściowo złoconych. Z kolei do wnętrz o charakterze rustykalnym wykonuję ramy przecierane i patynowane, o których więcej piszę w artykule o ramach w stylu rustykalnym i vintage.

Drewniane ramy do luster, nie tylko do obrazów

Wszystko powyższe dotyczy w równym stopniu luster. Profile, które frezuję do obrazów, równie dobrze niosą taflę lustra, a lustro bywa największym oprawionym przedmiotem w domu, więc jakość drewna i połączeń liczy się tu jeszcze bardziej. W przedpokoju i salonie lustro w drewnianej ramie daje ciepło, którego nie zapewni metal ani tafla bez ramy; do łazienek zabezpieczam drewno wykończeniami odpornymi na wilgoć. Wszystkie lustra w ramach na wymiar powstają na tych samych stołach i z tych samych desek co moje ramy do obrazów.

Rama drewniana na wymiar: jak wygląda zamówienie

Zamówienie ramy w mojej pracowni jest prostsze, niż większość osób się spodziewa. Przesyłasz dokładne wymiary obrazu lub tafli lustra, opisujesz, co mam oprawić (płótno, praca na papierze, fotografia), a ja pomagam Ci dobrać profil oraz wykończenie. Przy obrazach olejnych sprawdzam dodatkowo głębokość krosna i stan krawędzi; ten temat rozwijam na stronie oprawa malarstwa olejnego.

Wykończenie uzgadniam z Tobą przed rozpoczęciem produkcji na podstawie zdjęć wcześniejszych ram i wariantów kolorystycznych z mojej pracowni, więc dokładnie wiesz, co do Ciebie dotrze. Potem buduję ramę od podstaw: frezowanie, łączenie, grunt, wykończenie i okucia. Jako producent ram do obrazów i luster odpowiadam osobiście za każdy etap i właśnie dlatego gotowa rama pasuje zarówno do dzieła, jak i do wnętrza, w którym zawiśnie.

Najczęstsze pytania o drewniane ramy do obrazów

Ile kosztuje drewniana rama do obrazu na wymiar?

Cena zależy od formatu, profilu i wykończenia: rama sosnowa malowana kosztuje mniej niż rama złocona prawdziwym złotem płatkowym. Ręcznie wykonana rama z litego drewna to koszt materiału, wielu godzin frezowania, łączenia i wykańczania, ale też dziesięciolecia użytkowania. Pełny rozkład kosztów znajdziesz w moim artykule o cenach profesjonalnej oprawy.

Jakie drewno jest najlepsze na ramę do obrazu?

Sosna pod malowanie i złocenie, lipa pod zdobienia rzeźbione, a dąb lub jesion tam, gdzie ma być widoczny naturalny rysunek słojów. Wybór zależy od wykończenia, formatu dzieła i obciążenia, jakie wytrzyma ściana.

Czym pomalować drewnianą ramę lustra?

Najtrwalszy efekt dają farby kryjące na dobrze przygotowanym podłożu: przeszlifowanym i zagruntowanym. W łazience konieczne jest wykończenie odporne na wilgoć. W mojej pracowni ramy lustrzane maluję na gruncie kredowym i zabezpieczam je stosownie do pomieszczenia, a jeśli wolisz gotowe rozwiązanie, wykonam lustro w ramie w dowolnym kolorze na wymiar.

Czy drewniana rama jest ekologiczna?

Tak, jeśli drewno pochodzi z certyfikowanych źródeł, a wykończenia są naturalne. Rama z litego drewna wykończona gruntem kredowym, woskiem, szelakiem lub prawdziwym złotem daje się naprawiać i służy pokoleniom, co czyni ją znacznie bardziej ekologiczną niż jednorazowy profil z tworzywa lub MDF.

Czy starą drewnianą ramę można odnowić i ponownie pozłocić?

Zazwyczaj tak. Ramy z litego drewna można skleić, uzupełnić ubytki, na nowo zagruntować i pozłocić, i to jedna z ich największych zalet. Jeśli masz starszą ramę, którą chcesz przywrócić do życia, napisz do mnie i dołącz zdjęcia, a szczerze powiem, co jest możliwe.